Bijzondere Dodenherdenking voor BNMO Afdeling Noord Brabant
Zoals gebruikelijk proberen we als bestuur van de BNMO Afd. Noord Brabant op 4 mei aanwezig te zijn op een aantal dodenherdenkingen binnen onze afdeling.
Ook dit jaar waren we met verschillende afvaardigingen aanwezig bij de dodenherdenking in Eindhoven op begraafplaats Oude Toren voor het leggen van een bloemstuk namens de BNMO en in Tilburg op de begraafplaats aan de Gilzerbaan tijdens de dodenherdenking welke georganiseerd wordt de Koninklijke Bond van Wapenbroeders. Naast het leggen van een bloemstuk was ook ons afdelingsvaandel aanwezig in de vaandelwacht.
Maar dit jaar deed zich ook een bijzondere gelegenheid voor waar we u als lezer graag over informeren.
In Duizel vond dit jaar de Gemeentelijke dodenherdenking plaats van Gemeente Eersel die deels in het teken stond van de Plaquette-onthulling voor onzichtbare oorlogsslachtoffers en daarmee een eerbetoon is aan de 2e generatie oorlogsslachtoffers.
De plaquette staat symbool voor erkenning, betrokkenheid en de doorwerking van oorlog in gezinnen van hen die de oorlog overleefden maar voor wie de oorlog nooit voorbij ging.
Het initiatief voor dit eerbetoon kwam van John Geboers, Algemeen bestuurslid en vaandeldrager van BNMO Noord-Brabant, en al vele jaren erg actief betrokken bij het herdenken van geallieerde militairen en onderhouden van contacten met families van geallieerde militairen. John bedacht de tekst en werkte het plan uit om een plaquette te laten maken voor alle onzichtbare oorlogsslachtoffers en hun kinderen als 2e generatie. John is tevens lid van de commissie die de dodenherdenking in Duizel organiseerde en daarnaast hij is lid van het Gilde in Duizel. Daarmee kwam voor hem dit jaar alles samen.
De plek waar de plaquette moest komen te hangen was de Mariakapel in Duizel wat als oorlogsmonument is aangemerkt en in eigendom is van het Gilde St. Jan Baptist Duizel. Voor de onthulling had John mede bestuurslid Anne-lies Toorians uitgenodigd als erkend 2e generatie. Toen dit binnen het BNMO bestuur besproken werd bleek ook Fred en Edwin hier graag bij aanwezig wilde zijn. Beide ook kinderen van militairen uit de periode in Nederlands Indië. Zo was het bestuur van de BNMO Noord Brabant met 4 personen vertegenwoordigd in verschillende rollen.
De onthulling.
De avond begon met een bezoek aan de voormalige kerk van Duizel, waar bijeenkomst was georganiseerd in aanloop naar de officiële dodenherdenking. . De dienst maakte veel indruk, mede door de binnenkomst van alle gildebroeders van de streek.
Tijdens deze bijeenkomst was er veel aandacht voor het nationale thema “leren van de oorlog”. Waarbij veel aandacht was voor de onzichtbare slachtoffers van de oorlog en de trauma’s die doorwerken op de gezinnen. Na de dienst volgde een lange stoet vanuit de kerk naar het kapelletje in Duizel. Ook dit onderdeel was indrukwekkend: inwoners van Duizel die niet in de kerk aanwezig waren, stonden langs de kant om de tocht te volgen. Het was zichtbaar dat de gemeenschap het moment waardeerde en meeleefde.Het weer werkte ook mee: het regende die dag veel maar tijdens de totale plechtigheid bleef het droog.
Tijdens de plechtigheid werd gesproken over de verschillende groepen slachtoffers welke vaak vergeten worden. Onder meer de dwangarbeiders en terugkerende Indiëgangers. De bijeenkomst werd afgesloten met de daadwerkelijke onthulling.
Na een inleidend woord van John in zijn Gilde tenue onthulde Anne-lies Toorians de plaquette, met het toeziend oog van haar drie eigen kinderen. Deze onthulling werd met een warm applaus van het publiek. Een moment dat niet alleen ceremonieel was, maar ook zeer persoonlijk en verbonden. Daarna werden kransen gelegd door Burgemeester en vertegenwoordigers van meerdere organisaties, waaronder ook een krans van BNMO. Erwin van Eijndhoven en Fred Pest legden de krans namens de BNMO in BNMO- tenue. Zoals het hoort bij 4 mei werd ook twee minuten stilte gevraagd voor de dodenherdenking. De bijeenkomst werd vervolgens afgesloten met het Wilhelmus. Als stoet ging men daarna terug naar het gemeenschapshuis. Daar werd met elkaar nagepraat en was er gelegenheid om een kop koffie te drinken. De aanwezige BNMO leden benadrukt dat Duizel een kleine gemeenschap is, maar juist daarom werd extra duidelijk hoe sterk men dit soort momenten waardeert: plechtig, betrokken en met aandacht voor elkaar. BNMO kijkt met voldoening terug op een geslaagde onthulling.
Dankzij het initiatief van John Geboers, de inhoudelijke samenwerking met Gilde en comité 4 en 5 mei, de betrokkenheid van Anne-lies Toorians, evenals het bestuur met Erwin van Eijndhoven en Fred Pest, werd deze plaquette in Duizel een blijvend herinneringspunt—een erkenning voor de 2e generatie en het verhaal dat nog steeds doorwerkt.
De tekst op de plaquette:
Gedenk de pijn en het onverwerkte leed van hen die de oorlog overleefde,
maar voor wie die oorlog nooit werkelijk eindigde.
En ook hun kinderen , die hier ongewild getuigen waren.
Naar onze informatie het enige monument in zijn soort en ook toekomst bestendig omdat ook slachtoffers, militair of burger, van latere conflicten, vredesmissies en (toekomstige) oorlogen hierin erkenning kunnen vinden.
Wij hopen dat dit voor velen van u nog lang een blijvende plek van troost en steun zal zijn.
